Lymfoedeem is een aandoening waarbij vocht zich ophoopt in een arm, been of ander lichaamsdeel doordat het lymfestelsel het lymfevocht niet goed kan afvoeren. Dit leidt tot een zichtbare zwelling en kan klachten veroorzaken zoals een zwaar gevoel, pijn en een verminderde beweeglijkheid.
De oorzaken van lymfoedeem zijn grofweg onder te verdelen in twee categorieën: primair lymfoedeem en secundair lymfoedeem. Bij primair lymfoedeem is het lymfestelsel aangeboren onvoldoende ontwikkeld, terwijl secundair lymfoedeem ontstaat als gevolg van een beschadiging van een eerder normaal functionerend lymfestelsel.
In onze kliniek behandelen wij cliënten met Lymfoedeem. Wil je meer weten over deze behandeling? Bekijk dan onze lymfoedeem aanpak.
Primair lymfoedeem ontstaat doordat het lymfestelsel vanaf de geboorte niet volledig of niet goed is aangelegd. Hierdoor kan lymfevocht niet voldoende worden afgevoerd, waardoor vocht zich ophoopt in een arm, been of een ander lichaamsdeel. Het gaat om een chronische aandoening die blijvende aandacht en behandeling vraagt.
Hoewel de afwijking aan het lymfestelsel al bij de geboorte aanwezig is, worden de eerste klachten niet altijd direct zichtbaar. Bij sommige mensen ontstaat de zwelling al in de kinderjaren, terwijl anderen pas tijdens de puberteit, op jongvolwassen leeftijd of zelfs pas later in het leven klachten ontwikkelen. In veel gevallen openbaart primair lymfoedeem zich tussen de puberteit en het 35e levensjaar.
Primair lymfoedeem is een relatief zeldzame vorm van lymfoedeem. Omdat de aandoening verschillende oorzaken kan hebben en soms onderdeel is van een erfelijk syndroom, is een zorgvuldig medisch onderzoek belangrijk. Een juiste diagnose helpt om de meest passende behandeling te bepalen en verdere klachten zoveel mogelijk te beperken.
Secundair lymfoedeem ontstaat wanneer een lymfestelsel dat eerst normaal functioneerde beschadigd raakt. Dat kan gebeuren bij een behandeling voor bijvoorbeeld kanker. Daarnaast kan het ook ontstaan door een ongeval, een ernstige infectie of een andere aandoening die de lymfevaten of lymfeklieren aantast.
Wanneer lymfoedeem het gevolg is van een kankerbehandeling, wordt gesproken van secundair oncologisch lymfoedeem. Dit kan ontstaan na het verwijderen van lymfeklieren (lymfeklierdissectie) of na bestraling van gebieden waar zich veel lymfeklieren bevinden, zoals de oksel, lies of het bekken. Door deze behandeling kan de afvoer van lymfevocht worden beperkt, waardoor vocht zich ophoopt in het omliggende weefsel.
De lymfeklieren in de oksels en liezen spelen een belangrijke rol bij de afvoer van lymfevocht uit de armen en benen. Wanneer deze lymfeklieren zijn verwijderd of beschadigd, kan het lichaam het lymfevocht minder goed verwerken. Hierdoor kan zwelling ontstaan in een arm of been, maar ook in andere lichaamsdelen, zoals de borst, het genitale gebied of het hoofd-halsgebied.
Lymfoedeem kan zich kort na een behandeling ontwikkelen, maar ook pas maanden of zelfs jaren later. Het verwijderen of beschadigen van lymfeklieren betekent overigens niet dat iemand automatisch lymfoedeem krijgt. Wel neemt het risico toe. Factoren zoals overgewicht, weinig lichaamsbeweging en infecties, zoals wondroos (erysipelas), kunnen de kans op het ontstaan van lymfoedeem verder vergroten.
Lymfoedeem is een chronische aandoening en kan helaas niet worden genezen. Met de juiste behandeling is het echter vaak wel mogelijk om de klachten aanzienlijk te verminderen, de zwelling onder controle te houden en verdere verergering te voorkomen. Een tijdige behandeling kan bovendien bijdragen aan een betere mobiliteit en een hogere kwaliteit van leven.
In onze kliniek behandelen wij cliënten met lymfoedeem door middel van lymfedrainage met de Lymphomed. Deze geavanceerde behandelmethode stimuleert de afvoer van lymfevocht en ondersteunt de werking van het lymfestelsel. Hierdoor kan de zwelling afnemen en ervaren veel cliënten minder pijn, spanning en een zwaar gevoel in het aangedane lichaamsdeel.
De behandeling wordt altijd afgestemd op de persoonlijke situatie en de ernst van het lymfoedeem.
Het is belangrijk om te weten dat lymfedrainage niet voor iedereen de enige of volledige behandeling is. De behandeling van lymfoedeem kan ook bestaan uit een combinatie van verschillende therapieën, afhankelijk van de oorzaak, de ernst van de klachten en de persoonlijke situatie van de cliënt.
Een lymfedrainage zorgt voor een betere afvoer van het lymfevocht en daardoor kunnen klachten zoals een zwaar gevoel, spanning en pijn verminderen. Daarnaast kan de behandeling bijdragen aan het behoud van de behaalde resultaten.
Afhankelijk van de situatie kan een behandelplan ook bestaan uit compressietherapie (zoals therapeutische elastische kousen of zwachtelen), oefentherapie, voldoende beweging, huidverzorging en leefstijladviezen. Juist de combinatie van deze behandelingen zorgt er vaak voor dat lymfoedeem zo goed mogelijk onder controle blijft en de kwaliteit van leven verbetert.
